ਕੋਲਾਜਨ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਹਰ ਥਾਂ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਸਵਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੱਚ ਵਿੱਚ ਕੋਲਾਜਨ ਪੀਣ ਨਾਲ ਚਮੜੀ ’ਤੇ ਵਾਸਤਵਿਕ ਅਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। Journal of Cosmetic Dermatology ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਰੈਂਡਮਾਈਜ਼ਡ ਟਰਾਇਲ ਨੇ ਇਕ ਨਵੀਂ ਧਾਰਣਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ: ਕੋਲਾਜਨ ਟ੍ਰਾਈਪੈਪਟਾਈਡ ਨੂੰ ਲਿਪੋਸੋਮ ਵਿੱਚ ਐਨਕੈਪਸੂਲੇਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਦੋਵੇਂ ਫਾਰਮੂਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਸਿਰਫ਼ ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਵਰਜਨ ਨੇ ਹਫ਼ਤਾ 8 ’ਤੇ ਪਲੇਸੀਬੋ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਰਿੱਝ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਾਂਖੀਕੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਾਉ ਦਰਸਾਇਆ।
ਇਹ ਇਕ ਧਿਆਨਯੋਗ ਨਤੀਜਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਨਾਲ ਕੁਝ ਸੀਮਾਵਾਂ ਵੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੈਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਮੁਕਾਬਲਾ: ਖੋਜਕਰਤਿਆਂ ਨੇ ਅਸਲ ਕੀ ਪਰਖਿਆ
ਖੋਜ ਟੀਮ ਨੇ 75 ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਆਸਕ (ਉਮਰ 25‑65) ’ਤੇ ਇੱਕ ਰੈਂਡਮਾਈਜ਼ਡ, ਡਬਲ‑ਬਲਾਇਂਡ, ਪਲੇਸੀਬੋ‑ਕੰਟਰੋਲਡ ਟਰਾਇਲ (ClinicalTrials.gov: NCT06771388) ਚਲਾਈ। ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ:
- ਪਲੇਸੀਬੋ
- ਗੈਰ‑ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਫਾਰਮੂਲਾ (ਕੋਲਾਜਨ ਟ੍ਰਾਈਪੈਪਟਾਈਡ ਸ਼ਾਮਲ)
- ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਫਾਰਮੂਲਾ (ਕੋਲਾਜਨ ਟ੍ਰਾਈਪੈਪਟਾਈਡ ਸ਼ਾਮਲ)
ਦੋਵੇਂ ਸਰਗਰਮ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ 50 mL, 8 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਵੈ‑ਰਿਪੋਰਟਡ ਚਮਕ ’ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਖੋਜਕਰਤਿਆਂ ਨੇ ਮਿਆਰੀਕਰਤ ਉਪਕਰਣਾਂ ਨਾਲ ਡਰਮਲ ਕੋਲਾਜਨ ਘਣਤਾ, ਚਮੜੀ ਦੀ ਹਾਈਡਰੇਸ਼ਨ, ਲਚਕਤਾ, ਰਿੱਝ ਖੇਤਰ, ਚਮੜੀ ਦੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਟੋਨ ਦੀ ਇਕਸਾਰਤਾ ਨੂੰ ਮਾਪਿਆ। ਮਾਪ ਬੇਸਲਾਈਨ ਅਤੇ ਹਫ਼ਤਾ 2, 4, 8 ’ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਮੁੱਖ ਨਤੀਜਾ: ਰਿੱਝ
ਦੋਵੇਂ ਕੋਲਾਜਨ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨੇ ਕਈ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਦਿਖਾਇਆ, ਪਰ ਰਿੱਝ ਖੇਤਰ ਹੀ ਉਹ ਥਾਂ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਆਇਆ।
ਸਿਰਫ਼ ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਹਫ਼ਤਾ 8 ’ਤੇ ਪਲੇਸੀਬੋ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰਿੱਝ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਾਉ ਦਰਸਾਇਆ (p < 0.05)। ਗੈਰ‑ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਇਸ ਮਾਪਦੰਡ ’ਚ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਇਆ।
ਇੱਥੇ ਇਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ: ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਪਲੇਸੀਬੋ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਨੇ ਗੈਰ‑ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਨਾਲ ਰਿੱਝ ’ਚ ਸਿੱਧਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਲਈ ਰਿੱਝ ਨਤੀਜਾ ਸਿਰਫ਼ ਪਲੇਸੀਬੋ ਵਿਰੁੱਧ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨਤਾ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਦੋ ਸਰਗਰਮ ਫਾਰਮੂਲਿਆਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੀ।
ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਨੇ ਕਿੱਥੇ ਹੱਥ‑ਤੋਂ‑ਹੱਥ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ: ਲਚਕਤਾ
ਲੇਖਕਾਂ ਨੇ ਇਕ ਸਪਸ਼ਟ ਲਾਭ ਚਮੜੀ ਦੀ ਲਚਕਤਾ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਹਫ਼ਤਾ 8 ’ਤੇ, ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਫਾਰਮੂਲੇ ਨੇ ਗੈਰ‑ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਨਾਲੋਂ ਸਾਂਖੀਕੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵੱਡਾ ਫ਼ਰਕ ਦਰਸਾਇਆ (p < 0.05)।
ਖੋਜਕਰਤਿਆਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਉਤਪਾਦ ਨੇ ਕਈ ਪੈਰਾਮੀਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਵੱਧ ਤੀਬਰਤਾ ਦਿਖਾਈ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ ਮਾਪ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਦਿਸ਼ਾਤਮਕ ਸੰਕੇਤ ਵਜੋਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਪੱਕੀ ਸੰਖਿਆਤਮਕ ਦਾਅਵੇ ਵਜੋਂ।
ਦੋਵੇਂ ਕੋਲਾਜਨ ਫਾਰਮੂਲਿਆਂ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ
ਪਲੇਸੀਬੋ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਦੋਵੇਂ ਕੋਲਾਜਨ ਟ੍ਰਾਈਪੈਪਟਾਈਡ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨੇ ਡਰਮਲ ਕੋਲਾਜਨ ਘਣਤਾ, ਚਮੜੀ ਦੀ ਹਾਈਡਰੇਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਲਚਕਤਾ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੁਧਾਰ (p < 0.05) ਦਿਖਾਇਆ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚਮੜੀ ਦੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਟੋਨ ਦੀ ਇਕਸਾਰਤਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਆਮ ਕੋਲਾਜਨ ਉਤਪਾਦ ਵੀ “ਕੁਝ ਨਹੀਂ” ਨਹੀਂ ਹਨ; ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਡਿਲਿਵਰੀ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਗਤੀ, ਤੀਬਰਤਾ ਅਤੇ ਰਿੱਝ ’ਤੇ ਵਾਧੂ ਪ੍ਰਭਾਵ ਜੋੜਿਆ।
ਲਿਪੋਸੋਮਸ ਕਿਉਂ?
ਲਿਪੋਸੋਮਸ ਛੋਟੇ ਲਿਪਿਡ‑ਅਧਾਰਿਤ ਵੈਸਿਕਲ ਹਨ, ਜੋ ਸਰਗਰਮ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰਦੇ ਹਨ। ਵਿਚਾਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਐਨਕੈਪਸੂਲੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਡਿਲਿਵਰੀ ਜਾਂ ਬਾਇਓਅਵੇਲਬਿਲਟੀ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਖੂਨ ਦੀ ਪੱਧਰ ਜਾਂ ਟਿਸ਼ੂ ਅਪਟੇਕ ਦੀ ਕੋਈ ਰਿਪੋਰਟ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਕੇਵਲ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੀ ਵੱਖਰੀਤਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ। ਮਕੈਨਿਜ਼ਮ ਇਕ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ, ਅਧਿਐਨ ਦੁਆਰਾ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰੈਕਟਿਕਲ ਟੇਕ‑ਅਵੇਜ਼
ਡੋਸ ਅਤੇ ਮਿਆਦ: ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ 50 mL ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ, 8 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਰੀਜੀਮ ਵਰਤੀ ਗਈ। ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਜਾਂ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਲੈਣ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਸਪਸ਼ਟ ਸਿਫ਼ਾਰਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਇਸ ਲਈ ਉਪਭੋਗਤਾ ਆਪਣੇ ਅਨੁਭਵ ਅਨੁਸਾਰ ਸਮਾਂ ਤੈਅ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕਿਸ ਨੂੰ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਭਾਗੀਦਾਰ 25‑65 ਸਾਲ ਦੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਆਸਕ ਸਨ। ਨਤੀਜੇ ਚਮੜੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕ ਜਾਂ ਚਮੜੀ ’ਤੇ ਅਸਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਲੈ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦੇ। ਲਿੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ।
ਕੀ ਉਮੀਦ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ: ਬਦਲਾਅ ਉਪਕਰਣਾਂ ਨਾਲ ਮਾਪੇ ਗਏ ਹਨ। ਇੱਕ ਉਪਕਰਣ ਦੁਆਰਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਫ਼ਰਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਮਾਨ ਜਾਂ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ’ਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਵਿਜੁਅਲ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਾ‑ਅਧਾਰਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਕੇਵਲ ਕੋਲਾਜਨ ਨਹੀਂ ਸਮਝੋ: ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ “ਕੋਲਾਜਨ ਟ੍ਰਾਈਪੈਪਟਾਈਡ‑ਸ਼ਾਮਲ ਫਾਰਮੂਲੇਸ਼ਨ” ਵਜੋਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਹੋਰ ਤੱਤ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਕੇਵਲ ਕੋਲਾਜਨ ਟ੍ਰਾਈਪੈਪਟਾਈਡ ਵਾਲਾ ਹੋਰ ਉਤਪਾਦ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਕੋ ਨਤੀਜੇ ਦੇਵੇ।
ਨੁਕਤੇਦਾਰ ਚੀਜ਼ਾਂ
ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਚੌਕਸ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਧੀਰੇ‑ਧੀਰੇ ਸੋਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
- ਉਦਯੋਗੀ ਸੰਬੰਧ: ਕਈ ਲੇਖਕ TCI Co. Ltd. ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਲੇਖ ’ਤੇ TCI ਕਾਪੀਰਾਈਟ ਲਾਈਨ ਹੈ। ਟਕਰਾਅ‑ਆਫ‑ਇੰਟਰੈਸਟ ਬਿਆਨ ‘ਕੋਈ ਨਹੀਂ’ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਦਯੋਗੀ ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
- ਛੋਟੀ ਮਿਆਦ: 8 ਹਫ਼ਤੇ ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਦੀ ਰਖਿਆ ਜਾਂ ਫ਼ਾਇਦੇ ਦੀ ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
- ਛੋਟਾ ਅਧਿਐਨ: 75 ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਗਰੁੱਪ ਛੋਟੇ ਹਨ। ਦੋ ਸਰਗਰਮ ਫਾਰਮੂਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਖਮ ਫ਼ਰਕ ਇਸ ਆਕਾਰ ’ਚ ਪਕੜਣਾ ਔਖਾ ਹੈ।
- ਇਕਲਾ ਅਧਿਐਨ: ਸੁਤੰਤਰ ਪੁਸ਼ਟੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਫਾਰਮੂਲੇਸ਼ਨ ਹੋਵੇ ਪਰ ਡਿਲਿਵਰੀ ਤਰੀਕੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਹੋਵੇ।
- ਰਿੱਝ ਦੀ ਤੁਲਨਾ: ਜਿਵੇਂ ਉਪਰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ, ਰਿੱਝ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਪਲੇਸੀਬੋ ਵਿਰੁੱਧ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਵਿਰੁੱਧ ਆਮ ਫਾਰਮੂਲਾ ਦੀ।
ਨਤੀਜਾ
ਇਹ ਰੈਂਡਮਾਈਜ਼ਡ, ਡਬਲ‑ਬਲਾਇਂਡ ਟਰਾਇਲ oral collagen peptides ਦੇ ਮਾਮਲੇ ’ਚ ਵਾਧੂ ਡਾਟਾ ਜੋੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਝਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਡਿਲਿਵਰੀ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਫਾਇਦਾ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦਾਅਵੇ ਇਹ ਹਨ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਫਾਰਮੂਲੇ ਪਲੇਸੀਬੋ ਉੱਤੇ ਕੋਲਾਜਨ ਘਣਤਾ, ਹਾਈਡਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਲਚਕਤਾ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਦੇ ਹਨ, ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਹਫ਼ਤਾ 8 ’ਤੇ ਗੈਰ‑ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਨਾਲੋਂ ਲਚਕਤਾ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾ ਨਤੀਜਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਪਲੇਸੀਬੋ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰਿੱਝ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਾਉ ਦਿਖਾਇਆ। ਇਹ ਵਾਅਦੇ ਉਮੀਦਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਪੱਕੀ ਨਹੀਂ। ਸੁਤੰਤਰ ਪੁਸ਼ਟੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰੋ, ਫਿਰ ਹੀ ਲਿਪੋਸੋਮਲ ਕੋਲਾਜਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਅੱਪਗਰੇਡ ਮੰਨੋ।